Waterlopen

Rivieren & kanalen van Vlaanderen

De belangrijkste waterlopen van Vlaanderen, geordend per type. Kies een rivier of kanaal voor het verloop, de meetpunten en wat het peil bepaalt.

Vlaanderen wordt doorsneden door een dicht net van rivieren, beken en kanalen. Sommige zijn eeuwenoude natuurlijke waterlopen, andere werden gegraven of rechtgetrokken voor de scheepvaart en de afwatering. Samen vormen ze het hart van de elf bekkens en bepalen ze waar en wanneer het water in onze regio hoog of laag staat.

Het karakter van een waterloop bepaalt hoe ze zich gedraagt. De getijgebonden Zeeschelde schommelt tweemaal per dag met eb en vloed, terwijl de Dender als vrij afwaterende rivier snel reageert op regen. De Leie en de Boven-Schelde zijn dan weer gekanaliseerd, met een peil dat door stuwen en sluizen wordt gestuurd. Kanalen zoals het Kanaal Gent-Oostende worden volledig kunstmatig op niveau gehouden.

Op elke pagina hieronder vind je de loop van de waterloop, wat haar peil bepaalt en welke meetpunten erlangs liggen. Voor de actuele meting verwijzen we telkens door naar de officiële Vlaamse waterportalen. Wil je begrijpen hoe die metingen tot stand komen, lees dan hoe waterstanden gemeten worden, of bekijk wat het overstromingsrisico bepaalt.

Veelgestelde vragen over rivieren en kanalen

Wat is het verschil tussen een rivier en een kanaal?
Een rivier is een natuurlijke waterloop; een kanaal is gegraven, doorgaans voor scheepvaart of afwatering, en het peil ervan wordt geregeld met sluizen en stuwen. In Vlaanderen lopen beide vaak in elkaar over, zoals bij de gekanaliseerde Leie of Boven-Schelde.
Welke zijn de belangrijkste rivieren van Vlaanderen?
Tot de bekendste behoren de Schelde (met de getijgebonden Zeeschelde), de Leie, de Dender, de Demer, de Dijle, de Nete, de IJzer en de Maas. Elk heeft een eigen karakter en een eigen plaats in haar bekken.
Welke rivieren zijn getijgebonden?
De Zeeschelde en haar bijrivieren Rupel en Durme staan in open verbinding met de zee en zijn dus getijgebonden: hun peil stijgt en daalt tweemaal per dag. De meeste andere Vlaamse rivieren zijn dat niet.
Waarom reageert de ene rivier sneller dan de andere op regen?
Dat hangt af van de grootte en de aard van het stroomgebied. Een kleine, sterk verharde vallei zoals die van de Dender voert water snel af, terwijl een grote regenrivier als de Maas pas later piekt en kanalen door sluisregeling stabiel blijven.
Waar vind ik het actuele peil van een rivier?
Op elke rivierpagina vind je de meetpunten en wat het peil bepaalt. Voor de live meting verwijzen we door naar de officiële Vlaamse waterportalen.
Toont Waterstanden.be de actuele, live waterstanden?
Nee. Waterstanden.be brengt overzicht, context en uitleg over de waterpeilen in Vlaanderen. De actuele meting van een meetpunt staat op de officiële Vlaamse waterportalen, waarnaar elke pagina doorverwijst.
Hoeveel bekkens telt Vlaanderen?
Vlaanderen is hydrografisch ingedeeld in elf bekkens, elk met een eigen stroomgebied, rivieren, kanalen en meetpunten. Je vindt ze allemaal terug in het overzicht van de bekkens.
Wat betekent een waterstand in meter TAW?
TAW (Tweede Algemene Waterpassing) is het Belgische hoogtereferentievlak. Een waterstand in meter TAW geeft de hoogte van het wateroppervlak boven dat nulpeil. De betekenis hangt af van de lokale drempels van het meetpunt, niet van het kale getal.